Wrzesień 2026 w JSFP – najważniejsze zmiany i tematy, które trzeba mieć na radarze
Wrzesień 2026 r. nie przynosi jednej dużej reformy, która obejmuje wszystkie jednostki sektora finansów publicznych. To jednak ważny miesiąc z punktu widzenia planowania finansowego na 2027 r. oraz wdrażania zmian, które weszły w życie w ostatnich miesiącach.
Dla księgowości, głównych księgowych i osób odpowiedzialnych za finanse w JSFP szczególnie istotne są obecnie następujące obszary.
Spis treści:
- Budżet na 2027 r. już według nowej klasyfikacji budżetowej
- Centralny Rejest Umów JSFP – warto zrobić pierwszy wewnętrzny audyt
- Projekt budżetu państwa na 2027 r. – wrzesień przyniesie konkrety
- Wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej
- Do 15 września powinna zostać ustalona płaca minimalna na 2027 r.
- Nowe zasady dotyczące dużych inwestycji publicznych
- Zamówienia publiczne – certyfikat wykonawcy jest już elementem postępowań
- Kolejna nowelizacja PZP jest planowana
- JST: szykują się zmiany w podatkach i opłatach lokalnych
- Checklista dla JSFP – wrzesień 2026
Budżet na 2027 r. już według nowej klasyfikacji budżetowej
To zdecydowanie jeden z najważniejszych tematów tej jesieni. Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z 20 kwietnia 2026 r. wprowadziło nową szczegółową klasyfikację dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów. Nowe przepisy stosuje się po raz pierwszy do planowania budżetu państwa na 2027 r. oraz projektów uchwał budżetowych JST na 2027 r.
Jednocześnie wykonanie budżetu za 2026 r. i sprawozdawczość za ten rok nadal prowadzone są według dotychczasowej klasyfikacji.
W praktyce oznacza to, że jesienią jednostki pracują równolegle na dwóch układach klasyfikacyjnych.
Nowa klasyfikacja oznacza m.in.:
- odejście od powiązania działów z symbolami PKD,
- zmianę podejścia do wydatków majątkowych,
- rozdzielenie części bardzo szerokich paragrafów, w tym obecnego § 430 „Zakup usług pozostałych”,
- nowe uporządkowanie paragrafów dochodów i wydatków,
- nowe zasady klasyfikowania części transferów i wydatków majątkowych.
Ministerstwo Finansów publikuje klucze przejścia oraz aktualizowane odpowiedzi na pytania dotyczące konkretnych wydatków. Jeszcze w sierpniu 2026 r. pojawiały się kolejne wyjaśnienia dotyczące nowych paragrafów.
[Rekomendacja Verte] O czym powinny pamiętać jednostki sektora finansów publicznych?
Nie ograniczać się do automatycznego „przekodowania” starych paragrafów. W przypadku wątpliwości trzeba analizować charakter ekonomiczny danego wydatku i sprawdzać aktualne wyjaśnienia MF.
Chcesz dowiedzieć się więcej?
Kliknij grafikę poniżej i poznaj program szkolenia: Nowa klasyfikacja budżetowa - zmiany od 1 stycznia 2027 r.
Centralny Rejest Umów JSFP – warto zrobić pierwszy wewnętrzny audyt
Centralny Rejestr Umów JSFP działa obowiązkowo od 1 lipca 2026 r. i obejmuje określone umowy zawierane przez jednostki sektora finansów publicznych od tej daty.
Jednostka ma 30 dni od zawarcia umowy albo wystąpienia okoliczności wymagającej aktualizacji danych na przekazanie odpowiednich informacji do rejestru.
Po dwóch miesiącach działania systemu wrzesień jest więc dobrym momentem na pierwszy praktyczny audyt procesu.
[Rekomendacja Verte] Co powinny zweryfikować jednostki sektora finansów publicznych?
Warto sprawdzić przede wszystkim:
- czy wszystkie umowy podlegające ujawnieniu są identyfikowane,
- czy informacje trafiają do właściwej osoby odpowiedzialnej za CRU,
- czy zachowywany jest termin 30 dni,
- czy aktualizowane są informacje o zmienianych umowach,
- czy pracownicy prawidłowo rozróżniają umowy zawarte przed i po 1 lipca 2026 r.
Projekt budżetu państwa na 2027 r. – wrzesień przyniesie konkrety
28 sierpnia 2026 r. Rada Ministrów przyjęła wstępny projekt ustawy budżetowej na 2027 r. We wrześniu dokument będzie jednym z głównych punktów odniesienia przy planowaniu przyszłorocznych finansów jednostek. Projekt ustawy budżetowej powinien zostać przekazany do Sejmu najpóźniej do 30 września.
Dlatego założenia finansowe przyjmowane na początku miesiąca mogą wymagać aktualizacji wraz z pojawianiem się kolejnych szczegółów projektu.
[Rekomendacja Verte] O czym powinny pamiętać jednostki sektora finansów publicznych?
Szczególnie warto obserwować środki przeznaczone na:
- wynagrodzenia,
- zadania zlecone,
- dotacje i subwencje,
- inwestycje,
- programy finansowane lub współfinansowane ze środków państwowych.
W związku z przygotowaniami do 2027 r. prowadzimy szkolenia poświęcone nowej klasyfikacji budżetowej, podczas których szczegółowo omawiane są nowe paragrafy, zasady klasyfikowania wydatków oraz przygotowanie planów finansowych na kolejny rok. Zapoznaj się z programem: https://centrumverte.pl/szkolenia-online/nowa-klasyfikacja-budzetowa-2027-od-przepisow-do-praktyki-najczestsze-problemy-interpretacyjne-szkolenie-online/
Wynagrodzenia w państwowej sferze budżetowej
Rząd zaproponował na 2027 r. średnioroczny wskaźnik wzrostu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej na poziomie 103%, czyli wzrost o 3%. Ma to znaczenie przede wszystkim dla państwowych jednostek budżetowych i innych podmiotów objętych przepisami dotyczącymi państwowej sfery budżetowej. Trzeba jednak uważać z komunikowaniem tej wartości jako „pewnej podwyżki”. Na początku września jest to nadal element procesu budżetowego.
Dla planowania 3% można traktować jako aktualne założenie rządowe, ale należy śledzić dalsze prace nad ustawą budżetową.
Do 15 września powinna zostać ustalona płaca minimalna na 2027 r.
Rada Dialogu Społecznego w ustawowym terminie nie uzgodniła wysokości minimalnego wynagrodzenia na 2027 r., Rada Ministrów musi ustalić je w rozporządzeniu do 15 września 2026 r.
Projekt przewiduje od 1 stycznia 2027 r.:
- 4950 zł minimalnego wynagrodzenia za pracę,
- 32,30 zł minimalnej stawki godzinowej dla określonych umów cywilnoprawnych.
Ustalone przez rząd kwoty nie mogą być niższe niż wartości wcześniej przedstawione Radzie Dialogu Społecznego.
Dla JSFP oznacza to konieczność uwzględnienia nowych kosztów przy przygotowywaniu planów wynagrodzeń na 2027 r., szczególnie w jednostkach, w których część pracowników otrzymuje wynagrodzenie na poziomie lub niewiele powyżej minimum.
Nowe zasady dotyczące dużych inwestycji publicznych
W 2026 r. zmieniły się również przepisy ustawy o finansach publicznych dotyczące zarządzania inwestycjami publicznymi.
Nowe regulacje obejmują określone inwestycje o szacunkowym koszcie co najmniej 10 mln zł, finansowane lub dofinansowywane co najmniej w 50% ze wskazanych środków publicznych.
W zależności od wartości inwestycji pojawiają się dodatkowe obowiązki:
- od 10 mln zł – ocena inwestycji według określonych kryteriów,
- powyżej 100 mln zł – coroczne publikowanie informacji o realizowanej inwestycji,
- powyżej 500 mln zł – publikowanie oceny inwestycji.
Nie jest to obowiązek dotyczący każdej inwestycji każdej JSFP, ale jednostki realizujące duże przedsięwzięcia powinny już uwzględniać nowe regulacje w swoich procedurach.
Zamówienia publiczne – certyfikat wykonawcy jest już elementem postępowań
Od 12 lipca 2026 r. obowiązuje ustawa o certyfikacji wykonawców zamówień publicznych. Certyfikacja jest dobrowolna, ale jej skutki dotyczą również zamawiających. Wykonawca może posługiwać się certyfikatem m.in. w celu potwierdzenia:
- braku określonych podstaw wykluczenia,
- spełnienia określonych warunków udziału w postępowaniu.
Oznacza to, że osoby prowadzące zamówienia publiczne powinny już znać zasady przyjmowania i weryfikowania takich certyfikatów oraz wiedzieć, jakie dokumenty może on zastępować.
Kolejna nowelizacja PZP jest planowana
Równolegle trwają prace nad projektem Projekt ustawy o zmianie ustawy Pzp oraz ustawy o kosztach sądowych ws. cywilnych, dotyczącym kolejnych zmian w Prawie zamówień publicznych. Projekt ma m.in. usprawnić postępowania odwoławcze przed KIO i cały proces udzielania zamówień.
Na początku września nie są to jeszcze przepisy, na podstawie których należy przebudowywać regulaminy czy procedury jednostki.
JST: szykują się zmiany w podatkach i opłatach lokalnych
Projekt Ustawy o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz niektórych innych ustaw przewiduje zmiany m.in. dotyczące opłaty miejscowej i uzdrowiskowej.
Planowane jest m.in.:
- powiązanie poboru opłaty z korzystaniem z usług hotelarskich,
- możliwość różnicowania stawek według ustawowych kryteriów,
- zastąpienie obecnego poboru przez inkasentów obowiązkiem poboru opłat przez płatników świadczących usługi hotelarskie,
- rozszerzenie zwolnienia dotyczącego osób z niepełnosprawnościami.
Projekt zakłada również podwyższenie limitu zwolnienia z PCC przy sprzedaży rzeczy ruchomych z 1000 zł do 3000 zł. Planowany termin przyjęcia projektu przez Radę Ministrów wskazano na III kwartał 2026 r.
To nadal projekt, więc we wrześniu należy przede wszystkim śledzić dalsze prace legislacyjne.
Checklista dla JSFP – wrzesień 2026
☐ Nie przenoś automatycznie starych paragrafów na nowe – sprawdź klucze przejścia i aktualne Q&A Ministerstwa Finansów.
☐ Zweryfikuj, czy system finansowo-księgowy jest przygotowany do nowej klasyfikacji od 2027 r.
☐ Pamiętaj, że wykonanie i sprawozdawczość za 2026 r. nadal prowadzone są według starej klasyfikacji.
☐ Zrób kontrolę umów zawartych od 1 lipca 2026 r. pod kątem CRU JSFP.
☐ Sprawdź, czy informacje w CRU są wprowadzane i aktualizowane w terminie 30 dni.
☐ Śledź projekt ustawy budżetowej na 2027 r., który we wrześniu powinien trafić do Sejmu.
☐ Przy planowaniu wynagrodzeń uwzględnij aktualne założenie 3% wzrostu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej, pamiętając, że proces budżetowy jeszcze trwa.
☐ Sprawdź do 15 września ostateczne rozporządzenie dotyczące minimalnego wynagrodzenia na 2027 r.
☐ Jeżeli jednostka prowadzi duże inwestycje publiczne, zweryfikuj obowiązki dotyczące ich oceny i publikowania informacji.
☐ Jeżeli prowadzisz postępowania PZP, upewnij się, że procedury uwzględniają możliwość posługiwania się przez wykonawcę certyfikatem wykonawcy.
☐ Monitoruj projekt Prawo zamówień publicznych oraz ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych dotyczący kolejnych zmian w PZP.
☐ W JST monitoruj projekt Ustawy o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz niektórych innych ustaw dotyczący podatków i opłat lokalnych.
Bądź na bieżąco z ABC Księgowości i Podatków – bezpłatne webinary
Jeżeli chcesz regularnie aktualizować wiedzę z zakresu księgowości, podatków i finansów publicznych, dołącz do cyklu ABC Księgowości i Podatków. To bezpłatne webinary, które odbywają się we wtorek i koncentrują na aktualnych zmianach w przepisach oraz praktycznych problemach pojawiających się w codziennej pracy księgowych i pracowników JSFP.
Każde spotkanie prowadzi ekspert, a tematy dobieramy tak, aby pomagały sprawnie odnaleźć się w nowych obowiązkach i stosować przepisy w praktyce.
Harmonogram najbliższych spotkań: https://centrumverte.pl/docs-categories/bezplatne-webinary-abc-ksiegowosci-i-podatkow/
Źródła
Ministerstwo Finansów, „Klasyfikacja szczegółowa od planowania na 2027 rok”.
Ministerstwo Finansów, „Pytania i odpowiedzi (Q&A) – nowa klasyfikacja szczegółowa na rok 2027”.
Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z 20 kwietnia 2026 r. w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych, Dz.U. z 2026 r. poz. 582.
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, „Projekt ustawy budżetowej na rok 2027”, UD375.
Ministerstwo Finansów, „Rząd przyjął propozycję średniorocznych wskaźników wzrostu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej na 2027 rok”.
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, materiały dotyczące minimalnego wynagrodzenia za pracę i minimalnej stawki godzinowej w 2027 r.
Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej, „Zarządzanie inwestycjami publicznymi”.
Urząd Zamówień Publicznych, materiały dotyczące certyfikacji wykonawców zamówień publicznych.
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, projekt UD409 – zmiany w ustawie Prawo zamówień publicznych.
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, projekt UD372 – zmiany w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych.
